انواع عفونت واژن

بررسی دلایل عفونت واژینال

یکی از مشکلات شایع برای بانوان عفونتی است که در ناحیه تناسلی اتفاق می‌ افتد، اما همه بانوان به دنبال دلیل اصلی این عفونت‌ ها هستند تا با شناخت عوامل بیماری‌ زا بتوانند با مراقبت بیشتر از سلامت خود از بروز عفونت جلوگیری کنند.

یکی از مهمترین دلایل عفونت واژن باکتری‌ هایی هستند که گاهاً در این محدوده بیش از حد مجاز تکثیر می شوند.

باکتری‌ های مفید در ناحیه تناسلی حضور دارند اما زمانی که باکتری‌ های زیان آور بیشتر شوند اصطلاحاً به آن عفونت‌ های باکتریایی گفته می شود که نیاز به درمان دارد.

علت دیگر عفونت واژن، تکثیر نوعی قارچ در این محدود است، کاندیدا آلبیکانس همان قارچی است که می‌ تواند منجر به پدیدار شدن عفونت قارچی در واژن شود.

بسیاری از افراد عفونت واژن را در پی انجام روابط جنسی تجربه می‌ کنند.

تک یاختگان که اغلب از طریق رابطه جنسی به فرد سالم منتقل می شوند علت اصلی عفونت واژن خواهند بود.

اگر میزان هورمون استروژن در بدن بانوان از حد طبیعی کمتر شود احتمالاً خشک‌ تر شدن واژن منجر به آتروفی و التهاب در این محدوده خواهد شد.

فراموش نکنید که هورمون استروژن برای پیشگیری از بروز عفونت موثر است و هرگونه تغییر در میزان این هورمون با عفونت واژن ارتباط مستقیم دارد.

برخی از بانوان حساسیت‌ ها و التهابات شدید را در پی استفاده از محصولات و شوینده‌ های معطر تجربه می‌ کنند اگر این محصولات حاوی مواد شیمیایی باشند ممکن است منجر به حساس‌ تر شدن واژن شده و احتمالاً خشکی واژن به عفونت ختم می شود.

با این حال بانوان نباید از صابون‌ های عطری استفاده کنند و البته دوش واژینال و پوشیدن لباس زیر تنگ و غیرنخی از مهمترین علل ابتلا به عفونت واژن است.

انواع مختلف عفونت واژن

عفونت واژن یا واژینیت یکی از شایع‌ترین مشکلات زنان است که می‌تواند باعث ناراحتی شدید، خارش، ترشحات غیرعادی و بوی نامطبوع شود.

این عفونت‌ها معمولاً به دلیل عدم تعادل در فلور طبیعی واژن، تغییرات هورمونی، روابط جنسی یا عوامل تحریک‌کننده خارجی ایجاد می‌شوند.

سه نوع اصلی و خطرناک عفونت واژن عبارتند از واژینوز باکتریایی، عفونت قارچی (کاندیدیازیس) و تریکومونیازیس که اگر درمان نشوند، می‌توانند عوارض جدی مانند بیماری التهابی لگن، مشکلات بارداری یا افزایش خطر ابتلا به سایر عفونت‌های مقاربتی ایجاد کنند.

در ادامه، هر نوع را با جزئیات کامل از علائم، تشخیص تا درمان بررسی می‌کنیم.

این اطلاعات بر اساس آخرین راهنماهای مراکز کنترل بیماری‌ها و انجمن متخصصان زنان و زایمان در سال ۱۴۰۴ به‌روزرسانی شده است، اما حتماً برای تشخیص دقیق به پزشک متخصص زنان مراجعه کنید.

واژینوز باکتریایی

واژینوز باکتریایی شایع‌ترین نوع عفونت واژن است که به دلیل رشد بیش از حد باکتری‌های مضر مانند گاردنرلا واژینالیس و کاهش باکتری‌های مفید لاکتوباسیلوس رخ می‌دهد.

این عفونت مقاربتی نیست، اما با فعالیت جنسی متعدد، دوش واژینال یا مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها مرتبط است.

 علائم شامل ترشحات نازک خاکستری یا سفید، بوی ماهی‌مانند شدید (به ویژه پس از رابطه جنسی)، خارش یا سوزش خفیف است و گاهی بدون علامت می‌ماند.

تشخیص با معاینه بالینی، بررسی اسیدیته واژن (بالاتر از ۴.۵)، مشاهده سلول‌های خاص تحت میکروسکوپ و تست‌های مولکولی دقیق انجام می‌شود.

درمان اصلی شامل آنتی‌بیوتیک‌هایی مانند مترونیدازول (قرص یا ژل واژینال) یا کلیندامایسین به مدت ۵-۷ روز است.

در موارد عودکننده (که شایع است)، طبق آپدیت جدید انجمن متخصصان زنان در سال ۱۴۰۴، درمان همزمان شریک جنسی توصیه می‌شود و ممکن است از پروبیوتیک‌های واژینال یا درمان طولانی‌تر استفاده شود.

در بارداری، درمان ضروری است تا از زایمان زودرس جلوگیری شود. پیشگیری با اجتناب از دوش واژینال، استفاده از کاندوم و لباس زیر نخی امکان‌پذیر است.

عفونت قارچی واژن

این عفونت ناشی از رشد بیش از حد قارچ کاندیدا آلبیکانس است که به طور طبیعی در واژن وجود دارد، اما عوامل مانند آنتی‌بیوتیک‌ها، دیابت کنترل‌نشده، بارداری، کاهش ایمنی یا مصرف قرص‌های ضدبارداری هورمونی آن را تشدید می‌کنند.

علائم برجسته شامل خارش شدید و سوزش در ناحیه واژن و اطراف آن، ترشحات سفید غلیظ پنیری‌شکل، قرمزی و تورم، درد هنگام رابطه جنسی یا ادرار است.

تشخیص با معاینه بالینی، مشاهده اسپور قارچ تحت میکروسکوپ، کشت یا تست‌های مولکولی انجام می‌شود و اسیدیته واژن معمولاً طبیعی (کمتر از ۴.۵) است. د

رمان با داروهای ضدقارچ مانند شیاف یا کرم کلوتریمازول، میکونازول یا قرص خوراکی فلوکونازول (تک‌دوز) مؤثر است.

در موارد شدید یا عودکننده (بیش از ۴ بار در سال)، درمان طولانی‌مدت تا ۶ ماه با دوزهای هفتگی فلوکونازول توصیه می‌شود.

پروبیوتیک‌ها می‌توانند کمکی باشند، اما درمان اصلی پزشکی است. پیشگیری شامل کنترل قند خون، پوشیدن لباس زیر نخی، اجتناب از لباس تنگ و مصرف پروبیوتیک‌های حاوی لاکتوباسیلوس است.

تریکومونیازیس

تریکومونیازیس یک عفونت مقاربتی شایع ناشی از انگل تک‌یاخته‌ای تریکوموناس واژینالیس است که اغلب بدون علامت می‌ماند، اما می‌تواند منتقل شود.

علائم شامل ترشحات کف‌آلود زرد-سبز با بوی بد، خارش و سوزش شدید، درد هنگام ادرار یا رابطه جنسی و گاهی خونریزی خفیف است.

تشخیص دقیق با میکروسکوپ ترشحات (دیدن انگل متحرک)، تست‌های مولکولی یا کشت انجام می‌شود و اسیدیته واژن معمولاً بالاتر از ۴.۵ است.

درمان با آنتی‌بیوتیک مترونیدازول یا تینیدازول (تک‌دوز یا ۷ روزه) بسیار مؤثر است، اما حتماً شریک جنسی باید همزمان درمان شود تا از عفونت مجدد جلوگیری شود.

پس از درمان، اجتناب از رابطه جنسی تا ۷-۱۰ روز و تست مجدد پس از ۳ ماه توصیه می‌شود. پیشگیری اصلی با استفاده مداوم از کاندوم و تست منظم در روابط پرخطر است.

انواع دیگر التهاب یا عفونت واژن

علاوه بر سه نوع اصلی، آتروفی واژن در دوران یائسگی به دلیل کاهش استروژن رخ می‌دهد که باعث خشکی، سوزش و افزایش خطر عفونت ثانویه می‌شود و با کرم یا حلقه استروژن موضعی درمان می‌گردد.

واژینیت غیرعفونی یا تحریکی ناشی از صابون‌های معطر، لباس تنگ یا آلرژی است که با حذف عامل تحریک‌کننده و گاهی کرم کورتیکواستروئید بهبود می‌یابد.

نکات کلی پیشگیری و مراقبت از واژن

برای جلوگیری از عفونت‌ها، بهداشت مناسب با شستشوی خارجی با آب خالی، خشک کردن کامل ناحیه، لباس زیر نخی و تعویض روزانه، اجتناب از دوش واژینال و محصولات معطر، ادرار کردن پس از رابطه جنسی و استفاده از کاندوم ضروری است.

در صورت عود مکرر، بررسی دیابت، مشکلات ایمنی یا سایر بیماری‌ها توصیه می‌شود. درمان‌های خانگی مانند پروبیوتیک‌ها فقط کمکی هستند و جایگزین مراجعه به پزشک نمی‌شوند. عفونت واژن معمولاً جدی نیست، اما عدم درمان می‌تواند عوارض ایجاد کند.

اگر علائمی دارید، سریعاً به متخصص مراجعه کنید.

پیشگیری از ابتلا به عفونت واژن

همه بانوانی که یک بار پروسه درمان عفونت واژن را تجربه کرده‌ اند می‌ دانند که این پروسه تا چه حد نگران کننده است و سعی دارند با مراقبت بیشتر از بروز مجدد عفونت در این بخش حساس جلوگیری کنند.

از راه‌ های آسان و ساده برای پیشگیری از عفونت واژن باید به رعایت بهداشت فردی اشاره کرد، مهم است که ناحیه تناسلی را در طی روز چندین بار به خوبی شستشو داده و خشک کنید و هیچ گونه رطوبتی نباید در این محدوده باقی بماند.

ناحیه تناسلی به طور طبیعی دارای رطوبت است اگر بانوان به طور مرتب از لباس زیرهای نخی استفاده کنند و بعد از هر بار شستشوی واژن آن را به خوبی خشک کنند تجمع رطوبت عاملی برای بروز عفونت نخواهد بود.

بسیاری از بانوانی که در تلاش برای پیشگیری از بروز عفونت واژن هستند، می‌ توانند با استفاده از کاندوم در روابط جنسی خود از انتقال آلودگی‌ ها جلوگیری کنند.

استفاده نکردن از انواع صابون‌ های عطری، خوشبو کننده‌ ها و حتی دوش واژینال می‌ تواند در پیشگیری از بروز عفونت موثر باشد.

برای مراقبت بیشتر از ناحیه تناسلی و پیشگیری از عفونت واژن به طور مکرر بهتر است که حداقل در طی روز یک بار لباس زیر خود را تعویض کنید.

به هیچ عنوان از لباس‌ های خیس و مرطوب استفاده نکرده و در دوره قاعدگی استفاده از پد بهداشتی انتخاب مناسب‌ تری است ضمن آنکه نهایتاً باید هر ۴ ساعت یکبار برای تعویض آن اقدام کنید.

مصرف مداوم انواع دخانیات، سیگار و قلیان و حتی الکل می‌ تواند منجر به تضعیف سیستم ایمنی بدن شده و افراد خیلی زودتر در معرض عفونت واژن قرار می‌ گیرند.

فراموش نکنید که بانوان نباید به هیچ عنوان ادرار خود را برای مدت طولانی نگه دارند و بهتر است که بعد از روابط جنسی هر چه سریع‌ تر برای تخلیه ادرار اقدام کنند.

اگر نکات گفته شده را به درستی رعایت کنید می‌ توانید از بروز عفونت واژن جلوگیری کرده و همواره ناحیه تناسلی را در سلامت کامل حفظ خواهید کرد.

علائم عفونت واژن

همه کسانی که به عفونت واژن مبتلا می شوند، اغلب علائم یکسانی را تجربه می‌ کنند اما این آسیب با هر شدتی که رخ دهد علائم نیز با حالت شدیدتر یا خفیف در اتفاق می‌ افتد.
بسیاری از بانوان در پی ابتلا به عفونت واژن خارش شدیدی را در ناحیه تناسلی تجربه می‌ کنند، اما بعد از ابتلا به عفونت واژن تغییر در میزان ترشحات کاملاً شایع است ضمن آنکه ممکن است بانوان تغییر رنگ ترشحات را تجربه کرده و رنگی مشابه با زرد یا سبز دیده می شود.

در پی ابتلا به عفونت واژن احتمالا بانوان بوی بسیار نامطبوعی را در ناحیه واژن تجربه می‌ کنند و تا زمانی که درمان به طور کامل سپری نشود این بوی نامطبوع در ناحیه واژن وجود خواهد داشت.

به مرور زمان عفونت واژن منجر به درد یا سوزش هنگام ادرار کردن شده و احتمالاً افراد دردهایی را در ناحیه رحم تجربه می‌ کنند این دردها هنگام مقاربت تشدید شده و احتمال بروز خونریزی یا لکه بینی هم وجود دارد.

علائم موثر بر تشدید عفونت واژینال

اگر همه افراد بعد از مشاهده علائم اولیه عفونت به پزشک مراجعه کنند می‌ توانند خیلی زود این عارضه را درمان کرده و از بیشتر شدن و یا تکرار مجدد این آسیب‌ ها جلوگیری خواهند کرد، اما برخی از عوامل می‌ توانند منجر به تشدید عفونت واژینال شوند.

اگر افراد برای مدت زمان طولانی از آنتی بیوتیک استفاده کنند احتمالاً در معرض عفونت‌ های شدید قرار می‌ گیرند.

کسانی که به طور مکرر در معرض استرس‌ های شدید قرار دارند و دائماً فعالیت آنها با تنش و اضطراب زیاد همراه است، تاثیر منفی و مخربی بر عفونت واژن خواهد داشت.

استفاده از داروهای مختلف به صورت واژینال عاملی برای تشدید عفونت این محدود است هر چند که ممکن است افراد در حاملگی با این مسئله مواجه شوند.

از طرف دیگر عدم رعایت بهداشت فردی، تعویض دیر هنگام پدهای بهداشتی و حتی لباس زیر تنگ منجر به تشدید بیشتر عفونت‌ ها شده و خود عامل بروز عفونت است.

بانوانی که به دیابت‌ های کنترل نشده مبتلا هستند یا از داروهای حاوی کورتون استفاده می‌ کنند یا قرص‌ های استروژنی ضد بارداری را به طور مکرر مصرف می‌ کنند در معرض عفونت قرار گرفته یا در صورت ابتلا به عفونت واژینال عاملی برای تشدید این اختلال خواهد بود.

درمان عفونت واژن در خانه

زمانی که بانوان متوجه علائم اولیه عفونت واژینال می شوند نیاز است که سریعاً به پزشک مراجعه کرده و در صورت نیاز با مصرف انواع دارو از گسترش این نوع عفونت‌ ها جلوگیری کنند.

در کنار درمان‌ های تخصصی افراد می‌ توانند در خانه با مراقبت‌ های بیشتر روند بهبود عفونت واژن را سرعت بخشیده و از تکرار این عارضه جلوگیری خواهند کرد.

بانوان موظفند که همیشه دوز مشخصی از ویتامین سی را مصرف کنند، اگر این ویتامین مهم و حیاتی را از طریق مواد خوراکی دریافت می‌ کنید می‌ توانید با تقویت سیستم ایمنی از گسترش عفونت‌ های جسمانی جلوگیری کنید.

در صورت ابتلا به عفونت واژن می‌ توانید مصرف ویتامین سی را به صورت مکمل‌ های دارویی در برنامه روزانه خود قرار داده و با تقویت بدن بهبود سریع‌ تر عفونت اتفاق می‌ افتد.

روش دیگر برای درمان عفونت واژن در خانه استفاده از پمادهای موضعی دارای ویتامین e است، البته مصرف لبنیات پروبیوتیک به بهبود سریع تر عفونت واژن کمک می‌ کند.

مهم است که بانوان مصرف سیر را در ترکیبات غذایی خود بیشتر کرده و تاثیرات شگفت انگیز آن را خیلی زود مشاهده خواهند کرد، به یاد داشته باشید که گذاشتن مستقیم سیر در واژن عاملی برای بیماری‌ ها و عفونت‌ های شدید است و باید از انجام این کار خودداری کنید.

روش دیگر برای درمان عفونت واژن در خانه نشستن در ترکیب سرکه سیب و آب گرم است، بانوان می‌ توانند به مدت ۲۰ دقیقه در وان حاوی آب گرم و سرکه سیب قرار گرفته و خیلی زود شاهد بهبود عفونت واژن خواهند بود.

نکته حائز اهمیت این است که هر کدام از روش‌ های گفته شده درمان قطعی عفونت واژن نبوده و نیاز است که برای درمان سریع تر و البته دائمی به پزشک زنان مراجعه نمایید.

درمان تخصصی عفونت واژن

زمانی که افراد با علائم عفونت واژن به پزشک مراجعه می‌ کنند، متخصصان بر اساس معاینات و حالاتی که بیمار تجربه می‌ کند می‌ توانند نوع عفونت و شدت آن را تعیین کنند.

با این شرایط پزشکان می‌ توانند بهترین روش‌ های درمانی را در پیش گرفته و با تجویز داروهای موثر اقدام به درمان سریع و دائمی عفونت می‌ کنند.

اگر بانوان با عفونت باکتریال مواجه باشند تجویز قرص مترونیدازول، فلاژیل، قرص سفیکسیم یا آزیترومایسین مناسب بوده و برای از بین بردن باکتری‌ های مضر مناسب است.

برای درمان عفونت‌ های قارچی پزشکان با تجویز شیاف میکونازول یا انواع داروهای ضد قارچ فلوکونازول اقدام به درمان عفونت واژینال کرده و اثرگذاری بسیار خوبی که این داروها بر عفونت قارچی دارند سبب بهبود سریع این عارضه خواهند شد.

اگر بانوان به عفونت تریکومونیازیس مبتلا باشند، انواع قرص‌ های مترودینازول یا تینیدازول انتخاب مناسبی بوده و باید با دوز تعیین شده از طرف پزشک مصرف شود.

گاهی اوقات عفونت ناحیه واژن بر اثر آتروفی اتفاق می‌ افتد در چنین موقعیتی پزشکان با تجویز کرم یا قرص‌ های استروئیدی می‌ توانند خشکی واژن را درمان کرده و عفونت ناشی از آتروفی بهبود می‌ یابد.

اگر التهابات غیر عفونی در واژن اتفاق بیفتد پزشکان متخصصی از جمله دکتر الناز حجت برای از بین بردن عامل تحریک کننده واژن راهکارهای موثر را در پیش گرفته و با برطرف کردن عوامل آسیب رسان سلامت ناحیه تناسلی را حفظ می‌ کنند.